DPS podržava donošenje Odluke kojom se ustanovljava Dan parlamentarizma u Crnoj Gori i da Dan parlamentarizma bude 31. oktobar kada se na Cetinju 1906. godine sastala i konstituisala prva crnogorska Narodna skupština.
Ove godine obilježavamo 105 godina od uvođenja parlamentarizma u Crnoj Gori. U odnosu na neke evropske zemlje to je mali jubilej, ali ako se polazi od crnogorskih prilika i istorijske sudbine i položaja Crne Gore i našeg naroda kroz istoriju, to je izuzetan događaj.
Traganje za najboljim načinom vršenja vlasti nesumnjiv je zadatak koji su pred sobom postavljali mislioci, naučnici i državnici od davnina, počev od mislilaca iz Mesopotamije, Antičke Grčke i Rima, do ovog doba.
Princip podjele vlasti na zakonodavnu, izvršnu i sudsku, prema idejama engleskog filozofa Džona Loka, a prije svega francuskog filozofa Šarla Monteskjea koje datiraju iz 18 vijeka, smatraju se osnovom uređenja modernih ustavnih država. Ovakav način podjele vlasti ustanovljen je radi održavanja ravnoteže i uzajamne kontrole – balansa vlasti, sa ciljem obezbjeđenja demokratije.
Crna Gora ima dugu demokratsku tradiciju i bogato demokratsko nasljeđe, koje seže duboko u prošlost po vertikali Crna Gora – Zeta – Duklja. To potvrđuje postojanje nadplemenske institucije Zbora, koju su činili predstavnici svih crnogorskih plemena i za to se smatra svojevrsnom narodnom skupštinom. Prvi pisani spomen institucije Zbora potiče još iz 15 vijeka, iz vremena Crnojevića (1455).
Opšte crnogorski Zbor ili ta Narodna skupština osobenog tipa, na kojoj je obično bivalo oko 2.000, pa i više odraslih muškaraca, imala je veliki značaj kroz istoriju i izuzetnu ulogu u uvođenju parlamentarizma u društveni i politički život Crne Gore.
Na tim zborovima čula se riječ iz naroda, čula se riječ u ime naroda, na njima se stvarala tradicija da riječ najviše obavezuje i riječ je stvorila posebne i zahtjevne domete morala. Postignute dogovore na tim zborovima provjeravao je život.
Na Nikoljdan 1905. Ustavotvorna skupština je usvojila tekst Ustava, koji je knjaz Nikola podnio. Time je Crna Gora postala „nasljedna ustavna monarhija sa narodnijem parlamentom“. Prvi parlamentarni izbori održani su 27. novembra 1906, a nakon sprovedenih izbora prva Skupština se sastala na današnji dan (31. oktobra).
To je i dan kada se predstavio Petar I, a na njegovu stolicu stupio Petar II. Nakon 21 godinu, na taj isti datum, na Lučindan, ispustio i on svoju besmrtnu dušu.
Danas se valja podsjetiti i zavjeta svetopočivšeg vladike Petra I u kome je molio crnogorce da se na njegovog grobu zakunu da će živjeti u slozi i miru. Taj zavjet i danas važi kao moralni manifest, kao imperativ opstanka.
Danas se valja podsjetiti i važnih odluka koje je donosio ovaj dom, koje su obilježile i opredijelile noviju istoriju Crne Gore.
- Rezolucija o očuvanju mira, sloge i bezbjednosti, od 26. marta 1999. godine;
- Rezolucija o zaštiti prava i interesa Crne Gore i njenih građana, od 8. jula 2000. godine;
- Deklaracija o pridruživanju Evropskoj uniji, od 8. juna 2005. godine;
- Odluka o raspisivanju referenduma o državno pravnom statusu Crne Gore, od 2. marta 2006. godine;
- Odluka o proglašenju nezavisnosti Crne Gore, od 3. jun 2006. godine;
- Usvajanje Ustava Crne Gore, od 22. oktobar 2007. godine.
Ovi naši zajednički rezultati ostvareni su u politički vrlo turbulentnom periodu. I u tim prilikama različita mišljenja su saopštavana najčešće u formi civilizacijskog dijaloga i pažljivi analitičari iz vani su dali prestižni kompliment crnogorskom parlamentu – gospodstvenost.
Danas je ovo dobra prilika da još jednom saopštimo da je dalji prosperitet i dalji napredak Crne Gore moguć uz punu posvećenost i otvorenost svih segmenata društva: i Vlade, i Parlametna, i sudske vlasti, uz uključenost i doprinos civilnog sektora.
Siguran sam da ćemo svi zajedno i u narednom periodu pokazati i dokazati da je ovaj dom – dom dijaloga, dom razgovora i dogovora, dom odgovorne riječi, riječi koja traži toleranciju, traži razumijevanje. Riječ u Parlamentu je riječ pred narodom, riječ predstavnika naroda, riječ koja traba da približava a ne da udaljava.
Pokazaćemo da se u ovom domu prave kompromisi za dobro Crne Gore, da se sve češće dostižu široki politički konsenzusi.
Svi zajedno ćemo doprinijeti da svakim danom jača zakonodavna i kontrolna funkcija Parlamenta Crne Gore.